Çizimde görme, oran ve ışık
Önce büyük ilişkileri görün
Masaya biri uzun, biri geniş iki nesne yerleştirin. Ayrıntıya başlamadan bütün grubun kapladığı alanı çok hafif bir dikdörtgenle belirleyin. En üst, en alt, en sağ ve en sol noktaları işaretleyin; sonra nesnelerin eksenlerini çizin. Örneğin bir sürahinin kulbuna geçmeden gövdesinin yüksekliği ile genişliği arasındaki ilişkiyi kontrol edin. Bu başlangıç, sayfanın kenarında sıkışmayı önler. İlk çizgiler bir karar değil, düzeltilebilecek önerilerdir.
Oranı karşılaştırarak ölçün
Bir ölçüyü referans seçin: fincanın genişliği gibi. Diğer uzunlukları bu birimin yaklaşık kaç katı olarak gördüğünüzü karşılaştırın. Kalemle ölçüyorsanız kolunuzun uzaklığını, başınızın konumunu ve bakış noktanızı değiştirmeyin. Ölçüyü kâğıda gerçek santimetre olarak aktarmanız gerekmez; ilişkileri korumanız yeterlidir. Bir çizgi uzun görünüyorsa yalnız o çizgiyi kısaltmak yerine komşu boşlukları ve nesnenin merkezini de kontrol edin. Bazen hata çizgide değil, grubun genel yerleşimindedir.
Boşluğu da çizin
Kulbun içindeki açıklık, iki nesne arasındaki üçgen veya masayla nesne arasındaki aralık birer negatif biçimdir. Nesneleri tanımak beynimizi hızlı bir sembole yönlendirebilir; bu boşlukların adını bilmediğimiz için onları daha dikkatli gözlemleriz. Kâğıttaki boşluğun eğimi ve genişliği, gerçek düzende gördüğünüz boşluğa uyuyor mu diye bakın. Dış konturu sürekli kalınlaştırmak yerine gerekli yerlerde çizgiyi kesik ve hafif bırakın. Böylece hem düzeltme alanı hem de ışık hissi oluşur.
Beş tonla hacim kurun
Kâğıdın beyazından koyu griye giden beş ayrı kutu hazırlayın. Modeldeki en açık ve en koyu alanı bulduktan sonra diğer bölgeleri bu aralığa yerleştirin. Nesnenin kendi gölgesi yüzey dönüşünü, masaya düşen gölge ise nesnenin zemindeki konumunu anlatır. İkisini aynı biçim gibi düşünmeyin. Gölgeleri otomatik olarak siyah yapmayın; çevreden yansıyan ışık bazı bölgeleri açabilir. Önce geniş ton kütlelerini kurun, dokuyu ve küçük parlamaları en sona bırakın.
Düzeltme ve tekrar
Çalışmadan birkaç adım uzaklaşıp gözlerinizi hafifçe kısın; ayrıntıların yerine açık ve koyu alanların dengesi görünür. Çizimi aynada veya telefon ekranında ters çevirmek alıştığınız hataları fark etmeyi kolaylaştırır. Bu kontrol için çektiğiniz görüntüyü paylaşmanız gerekmez. Sonuca yalnız benzerlik açısından bakmayın: bakış noktası tutarlı mı, nesne zemine oturuyor mu, ışık yönü anlaşılır mı? Bir düzeltme seçin ve yeniden uygulayın; her seferinde her şeyi değiştirmek öğrenmeyi izlemeyi zorlaştırır.
Bu derste neler öğreneceksiniz?
- Nesneleri büyük biçim ilişkileriyle yerleştirmek
- Negatif boşluk ve karşılaştırmalı ölçü kullanmak
- Tek ışık altında beş tonlu bir hacim çalışması yapmak
Atölye uygulaması
İki nesne, üç gözlem
- Fincan ve bir meyveyi tek bir masa lambasıyla aydınlatın; ışığı gözünüze yöneltmeyin.
- Beş dakikada yalnız dış sınır ve boşlukları çizin.
- Aynı düzeni yirmi dakikada beş ton kullanarak yeniden çizin.
- İki çalışmayı yan yana koyup üç somut fark yazın; bir oran hatasını düzeltin.
İki çizim ve üç maddelik gözlem notu.
Kendinizi değerlendirin
Negatif boşluğa bakmak neden yararlıdır?
Nesnenin bildiğimiz şemasından uzaklaşıp gerçek açı ve oranları karşılaştırmamıza yardım eder.
Düşen gölge ile nesnenin kendi gölgesi aynı bilgi mi verir?
Hayır. Düşen gölge zemin ve ışık ilişkisini; nesnenin kendi gölgesi yüzeyin yönünü ve hacmi anlatır.
Gerekli malzemeler
- HB ve 2B kalem
- Kâğıt
- Silgi
- İki basit nesne
- Sabit ışık
Okuma ve ilk uygulama için yaklaşık süre; kuruma, pişirim ve tekrar çalışmaları bu süreye dahil değildir.